چرا آگاهی از مشاغل ایرانیان برای یک ایرانی مقیم/ شاغل خارج از کشور اهمیت دارد؟

شبکه‌های «هموطن»

 اهمیت شبکه‌های بومی و مختلط

نتیجه پژوهش‌ها نشان می‌دهند که با افزایش سال‌های اقامت مهاجر در کشور میزبان، اهمیت شبکه‌های بومی بیشتر می‌شود. یک مطالعه سوئدی نشان می‌دهد که ارتباطات بومی با درآمد بالاتر و افزایش استخدام در صنایع مرتبط همراه هستند.
این یافته‌ها نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری بر روی ایجاد شبکه‌های بومی، هرچند در کوتاه‌مدت دشوارتر است، اما در بلندمدت بازدهی بالایی دارد و به «همسانی کامل در بهره‌وری شبکه‌های حرفه‌ای» منجر می‌شود .
یک پژوهش در هلند هم به مفهوم «شایستگی ارتباطات بین‌فرهنگی حرفه‌ای» پرداخته است . این مطالعه نشان می‌دهد که توسعه این شایستگی‌ها – که شامل تاب‌آوری، درک هنجارهای محیط کار بومی و توانایی مذاکره فرهنگی است – نقش مهمی در کمک به پناهندگان/ مهاجران تحصیل‌کرده برای غلبه بر چالش‌های ورود به بازار کار دارد.

استراتژی‌های عملی برای مهاجران

مفهوم «تطبیق و بازآفرینی شغلی» بیانگر نکته‌ای فراتر از انتقال ساده مهارت‌ها است.  این فرآیند نه‌تنها شامل انتقال دانش شغلی از کشور مبدأ به کشور میزبان است، بلکه شامل ترجمه و دگرگونی آن دانش در بافت جدید نیز می‌شود. مهاجران موفق کسانی هستند که به کمک دیاسپورا، می‌توانند سرمایه شغلی خارجی خود را از طریق سه نوع اقدام مسیریابی شغلی تطبیق دهند: جهت‌گیری شغلی (درک فرصت‌های موجود)، تطبیق فرامرزی (تعدیل انتظارات و روش‌ها)، و اقدام خلاقانه (ایجاد ابزارهای جدید برای پل زدن بین دو بافت فرهنگی) .
آگاهی از مشاغل دیاسپورا، در اینجا نقش کلیدی ایفا می‌کند: دیاسپورا می‌تواند به‌عنوان یک موجودیت، منبع اطلاعات، و پل ارتباطی  که درک تفاوت‌های بین دو سیستم شغلی را آسان می‌سازد عمل کند.

مدیریت هویت و مقابله با دیگری‌پنداری

پژوهشی در مورد فارغ‌التحصیلان کشورهای ثالث (غیر اتحادیه اروپا) در آلمان نشان می‌دهد که مهاجران تحصیل‌کرده اغلب با پدیده «دیگری‌پنداری مواجه می‌شوند؛ یعنی این افراد، خارج از دایره خودی تعریف‌شده  و به آنان، برچسب «دیگری» ، «بیگانه»، «کم‌ارزش» زده شده و بیگانه‌تر ازآنچه هستند جلوه داده می‌شوند . یعنی این واقعیت که «او یک خارجی است» بر همه توانمندی‌ها و تجربه‌ها و دانش او سایه می‌اندازد.
مهاجری که هم توانمندی‌ها، دانش و تجربه خود را باور دارد و هم از موقعیت خود در دیاسپورا آگاه است و هم تلاش می‌کند به شبکه‌های بومی نفوذ کند، ضمن پذیرش «تفاوت‌هایی که واقعی و عینی هستند» بهتر می‌تواند این فرآیندهای هویتی (دیگری‌پنداری) را مدیریت کرده و کلیشه‌ها را به چالش بکشد.

جدول: مقایسه تأثیر شبکه‌های هم‌وطن و بومی بر پیامدهای شغلی مهاجران

شبکه‌های هم‌وطن	شبکه‌های بومی/مختلط
مثبت و سریع (به‌ویژه در شرایط بحرانی مانند اخراج از کار)	معمولاً ضعیف‌تر در ابتدا، به دلیل عدم آشنایی
افزایش احتمال بیکاری به میزان ۳ درصد به ازای هر ۱۰ درصد افزایش سهم هم‌وطنان	افزایش نرخ اشتغال و درآمد
محدود و عمدتاً مشاغل ساده و کم‌درآمد	تسهیل‌کننده ورود به مشاغل حرفه‌ای و تخصصی
کاهش فرصت یادگیری	افزایش چشمگیر یادگیری فرهنگی و زبانی
اثر ناچیز بر نرخ اشتغال	افزایش ۰.۷ تا ۱.۱ درصدی نرخ اشتغال مجدد
عمدتاً محدود به صنایع، با اکثریت هم‌وطنان	افزایش استخدام در صنایع مرتبط و متنوع

اطلاعات این جدول برپایه ترکیبی از نتایج پژوهش‌ةایی است که درباره اشتغال دیاسپورا در کشورهای گوناگون انجام شده است. آنچه باید مورد تأکید باشد این است که «شبکه‌های هموطن» و «شبکه‌های بومی» و در زمینه اشتغال مهاجران (دیاسپورا) در تقابل با یکدیگر و حالت «یا این یا آن» نیستند بلکه در کنار یکدیگر و به موازات هم اثرگذاری‌شان، معانی پیدا می‌کنند.

حیاتی بودن آگاهی ایرانیان از مشاغل شبکه هم‌وطن (دیاسپورا)

آگاهی از مشاغل دیاسپورا برای یک مهاجر ایرانی، از دو جهت حیاتی است: اول، به‌عنوان یک پل ورودی اولیه و منبع حمایت در شرایط بحرانی؛ دوم، به‌عنوان یک نقطه شروع برای حرکت به سمت شبکه‌های گسترده‌تر بومی در کشور مقصد. پژوهش‌ها نشان می‌دهند که موفقیت بلندمدت مهاجران در بازار کار کشور میزبان، مستلزم عزیمت از «منطقه امن» شبکه‌های هم‌وطن و ورود به شبکه‌های مختلط و بومی است. نقطه عزیمت، به معنای جدایی و بریدن نیست، بلکه تکیه بر اصل پیوندزنی و نگاه بلند مدت برای رشد و ایجاد فرصت است.

مهاجران نیز نیز باید  از شبکه‌های هم‌وطن به‌عنوان سکوی عزیمت و شروع استفاده کنند، مقصد نهایی پیگیری آمال و هدفهایی است که هر فردی در ذهن خود ساخته است. آنان باید به دنبال فرصت‌های آموزشی دوگانه (ترکیب مهارت فنی و ادغام فرهنگی) باشند و  استراتژی منطبق‌سازی شغلی را با ترجمه/برگردان نوین از آن  و دست‌یابی به رویکرد جدید از تجربه و دانش پیشین خود در بافت جدید دنبال کنند. اینجا را ببینید: مشاغل ایرانیان در ترکیه

اپلیکیشن دایره ترکیه : مشاغل ایرانیان مقیم ترکیه

برای نگارش این نوشتار از منابع زیر کمک گرفته‌ایم: (آیکون زیر را لمس کنید)

1. Willis, S. (2025). The Workplace – Just as important as the residential area for integration. Uppsala University.
2. Åslund, O., Engdahl, M., & Willis, S. (2024). Professional networks and the labour market assimilation of immigrants. IFAU Working paper 2024:9.
3. Zisler, C. (2026). Bridging knowledge gaps: From immigrant integration to organizational innovation. University of Zurich.
4. Schukking, A. F., & Kircher, R. (2022). Professional intercultural communicative competence and labour market integration among highly-skilled refugees in the Netherlands. European Journal of Applied Linguistics, 10(1), 31-56.
5. Zikic, J., & Voloshyna, V. (2023). Untangling space and career action: Migrant career recontextualization in the host city. Academy of Management Discoveries, 9(2), 160-186.
6. Badwi, R., Ablo, A. D., & Overå, R. (2018). The importance and limitations of social networks and social identities for labour market integration: The case of Ghanaian immigrants in Bergen, Norway. Norsk Geografisk Tidsskrift, 72(1), 27-36.
7. Mahadevan, J., & Zeh, J. S. (2015). Third-country graduates and their transition to the German labor market. Equality, Diversity and Inclusion: An International Journal, 34(4), 325-345.

---

محتوای مرتبط:

دیاسپورای ایرانی در ترکیه؛ ریشه‌ها و نیازهای مشترک

اطلس مشاغل ایرانیان در ترکیه

مشاغل ایرانیان در ترکیه

آشنایی با کشور ترکیه واستانبول

اهمیت دیدگاه مشتری در کسب‌ و کار

برگزاری نمایشگاه شغلی استانبول

پرسش و پاسخ درباره اقامت و زندگی در ترکیه

آنچه که درباره خرید ملک/خانه در ترکیه پرسیده‌اید